Wat regelt een bestemmingsplan?

De gemeente ordent de ruimte door een bepaald stuk grond of een gebouw een bestemming te geven. Het gaat eigenlijk hetzelfde als bij het geven van een bestemming aan bijv. een kamer. Wie een bed in een kamer zet, bestemt die kamer tot 'slaapkamer'. Maar wie er een bureau en boekenkasten in zet, noemt die kamer 'studeerkamer'. Als de gemeente vindt dat op een bepaald stuk grond woningen moeten komen, dan geeft ze die grond de bestemming "Wonen". Moeten er winkels en andere voorzieningen komen, dan geeft de gemeente de grond bijv. de bestemming "Centrum", of "Bedrijf" als er bedrijven moeten komen of mogen worden gevestigd. Op grond van het Besluit ruimtelijke ordening (dat is een uitvoeringsbesluit, voortvloeiend uit de Wet ruimtelijke ordening) moeten nieuwe bestemmingsplannen (nieuw is na 1 juli 2008) volgens een verplichte standaardmethodiek worden opgesteld.

Het bestemmingsplan bestaat uit een plankaart en planvoorschriften en gaat vergezeld van een toelichting. Soms zijn er ook nog bijlagen aan toegevoegd, die een specifiek aspect, bijv. archeologie, cultuurhistorie of milieuaspecten, nader belichten. Op de plankaart zijn de bestemmingen door middel van kleuren, lijnen en tekens aangegeven. In de voorschriften is vastgelegd wat er wel en niet mag binnen een bepaalde bestemming.

De plankaart en de voorschriften vormen samen het juridische toetsingskader voor ruimtelijke en functionele ontwikkelingen in een plangebied. De toelichting bevat de motivering van hetgeen in voorschriften en plankaart is vastgelegd en gaat in op relevante beleidsnota's, milieuaspecten, de huidige opzet van een plangebied en de ontwikkelingslocaties. Voor u als burger, maar ook voor de gemeente, is een bestemmingsplan bindend.

Dat betekent echter niet dat, indien u, de gemeente of een andere initiatiefnemer een bepaald plan of idee hebt, dat niet in het bestemmingsplan past, dat niet mogelijk zou kunnen zijn. Zowel het bestemmingsplan zelf als de Wet ruimtelijke ordening kent ontheffingsmogelijkheden met een daarbij behorende, wettelijk vastgelegde, procedure. Als de gemeente wil meewerken aan zo’n plan of idee, moet dat eerst ter visie worden gelegd, zodat omwonenden of andere belanghebbenden daar eerst hun mening over kunnen geven. Het is in zo’n geval het beste dat u eerst met de gemeente contact opneemt om te overleggen over de aanpak.